بازسازی خاطره یک نسل به صورت طنز

از سیفعلی فصیحی گرده

باسلام خدمت دوستان عزیزم

 

آری چنین بود روزگار ما عمو پرویز
در آن دوران نه لب تاب داشتیم نه میز
لباس والبسه چه گویم خدمتتان
بیشتربچه ها بودند لاغر و ریز
چراغ نفتی بود روشنی شب و روز ما
بوی دود آن می رفت تا شهر تبریز
بچه ها کتاب بدست عازم مدرسه
در نبود معلم می پریدند روی میز
البته آسان بود بر ما درس خواندن
بلکه نبود پول و خوراکی در زیر میز
هی دعا می کردیم کلاس تطیل شود
تا کیف و کتاب ها نمانند روی میز
سر گرم بازی و کار غافل از دنیا
عده ای از بهرگردش در شهر ونیز
قالوش می پوشیدیم شاد و خرم
پا وقت راه رفتن با آن می شد لیز
تا مقصد آنرا بنا چار از پا در آوردن
پیاده رفتن در طول راه با دو پای تمیز
در شرق حیران دوستان در لب دریا
در غرب آن از بهر شنا برما نبود دنیز
عده ای خوش به حال در ناز و نعمت
ولی در خانه ما نبود بپاش و بریز
دود از هر خانه بر می خاست به هوا
چون در شهر ما نبود کلید و پریز
مادری می پخت نان گندم خوشمزه
دیگری می پخت نان جو بد مزه
فرق بسیار داشت این دو نان
مگر داشتی در کنار آن مقدار کره

شیر مرد می خواست با خیش شخم زدن
در صحرا دنبال گله گاو و گوسفند دویدن
هنگام درو کردن گندم کوبیدن خرمن
ساقه گندم و جو را از دانه جدا کردن
در خرمنگاه کاه ها را به هوا باد دادن
طناب جره را بدست گرفتن ول بردن
از سحر تا شام کاویدن کار و نخوابیدن
دانه گندم را با پشت به آسیاب بردن
پشت الاغ تنها علوفه خروار نمودن
آرد را از آسیاب سالم به خانه بردن
قهوه بر مردها بود محل لشکر کشی
گاهی دل خوشی گاهی هم آدم کشی
خرید آقاجون بر ما بود یک شلوار کتان
از عید تا آن عید است قدر آنرا بدان

از فکر پلک نمی زدم شب تا دم صبح
ای خدای مهربان چه می کند با ما روزگار
ای خدای مهربان چرا محکوم این سر نوشتیم
غا فل از تقدیر خوب افریدگار
به وقت خوردن شام ناهار
اصلا بلند نمی شد از دیگ بخار
به وقت گرفتن کارنامه از مدرسه
یادت باشه ای پسر حتما نمره ۲۰ بیار
این را بدان در جهان یک را بیش نیست
راه راستی و درستی هیچ شک نیار
گرامی باد یاد یاران رفته از دیار ما
جهت شادی روحشان سوره ناب بیار
فصیحا عزت نفس از خدا طلب کن
وقت چو فرارسد یکیست دارا و ندار

با تقدیم احترام ارادتمند شما سیفعلی فصیحی
پیشا پیش عید نوروز بر همگان مبارک باد

 

تبریک موفقیت وب سایت گرده

از پرویز اسرافیلی گرده

parvizesrafiligerdeh7.jpg

به
مدیران محترم سایت گرده
موفقیت سایت شما را تبریک می گویم
محبوبیت سایت شما به جایی رسیده است من از آمریکا، زلاند نو، استرالیا، کانادا، آلمان، کویت و چند تا از شهر های وطن عزیز خودمان که بطور مداوم سایت شما را می خوانند. ایمیل دارم.
یکی از ایمیل ها که نظر مرا جلب کرد، دوست دارم با شما شریک باشم.

ادامه نوشته

نام گرده

نوشته: پرویز اسرافیلی گرده

parvizesrafiligerdeh.jpg

موضوع؛ نام  گرده  (دعوت به نظریه)
خیلی
از همشهریها سوالات  از من پرسیدند، در آینده نزدیک جواب خواهم داد.
سئوالی توجه مرا جلب کرد اسم گرده است. آقای عابدین  عزیزی از کتاب
البلادان حمدالله متوفّی، (قرن ۶)،    بهتر از من تفسیر کرده اند. باز من
این موضوع را تفصیل می نمایم. نظریه من در باره اسم گرده تصادفی است.

حمدالله مستوفی در سنه ۸۱۰ خورشیدی مطابق با ۷۲۶ هجری نام گرده را  (ده  گر) یا ده پهلوان و یا ده قهرمان نامیده.

تفسیر دیگر این بود که به نظر قدیمی ها، گرده سرزمین پهناور، از کوه قشلاق
چای،  کوههای گرده ، پله چای تا رودخانه  قره چای  ادامه داشت.  پائین
گرده نیزار، باتلاق و دریاچه بوده  که   محل چراگاه  گور خر و گاو میش وحشی
بود. ساکنان قبلی گرده که تالشی زبان بودند و به لهجه محلی  گور خر گر خر
میگفتند و به همان علت نام گرده ( ده گر ویا  گرده نامیده شد. من در خاطرات
یک جهان گرد انگلیسی (جیمز ریچ ) صحت  نی زار و دریاچه گرده را خواندم.  ادامه نوشته

ویرانی

بدون شرح!

گرمابه روستای گرده

مدرسه راهنمایی شهید عزیز احمدی گرده

مطلب ارسالی آقای پرویز اسرافیلی گرده در مورد مسجد گرده

همشهری های عزیز سلام:
قبل از همه چیز معذرت میخواهم که زبان فارسی من بسیار زنگ زده و ضعیف است. علتش این است، که مدت ۴۵ سال است از وطن عزیز دور افتاده ام.
دیروز در اخبار گرده مسجد بسیار زیبای شما را دیدم، ولی نشناختم، همت شما قابل تحسین است که ساختمان به آن قشنگی ساخته اید! مطمئن هستم که بعضی از شما ها دوست دارید اطلاع داشته باشید که بنیان گذار مسجد زیبای تان کی بوده ؟ من تا حدی که اطلاع دارم به حضور شما عرض کنم:
زمانیکه من بچه بودم مادر بزرگ پدرم کربلای بالا خانم ، بعضی از روز در زمستان های سرد و طولانی با ما زندگی میکرد. در شبهای پنجشنبه ما بچه ها را دوره کرسی جمع کرده و از گذشته اجداد ما،که از کجا آمدند، چطور زندگی کردند و چطور فوت کردند نقل میکرد. ادامه نوشته

کوه های معروف روستای گرده

 کوه های تی(طی)داغی و باشی باغلی داغی از جمله کوه های معروف روستای گرده محسوب می شوند این کوه ها که در مرز بین روستای گرده و روستای امینجان واقع شده اند که رودخانه از وسط این دو کوه میگذرد. نام دیگری که اهالی به این منطقه اختصاص داده اند تنگه است چون که رودخانه در این قسمت به علت وجود این دو کوه تنگتر وکم عرض تر شده ، تنگه گفته شده شاید به همین علت هم نام این کوه ،کوه تنگه بوده که تی داغی تلفظ می شود. کوه باشی باغلی هم بخاطر اینکه دور قله اش بوسیله صخره هایی بسته شده به کوه باشی باغلی معروف شده است. طی داغی با اینکه از باشی باغلی ارتفاعش کمتر است اما برای اهالی روستا مهمتر است و همیشه روز ۱۳ فروردین اهالی برای تجدید عهد با طبیعت به این کوه می ایند. تی داغی از صخره هایی تشکیل شده که لایه لایه هستند و در دامنه این کوه اثار باستانی وجود دارد که شاید به دوران ماقبل اسلام برگردد.جوانان روستا هم برای تفریح وهم برای کوه نوردی همیشه به این کوه می ایند. و همیشه در بالای ان عقاب عظیم الجثه و تیز پروازی جولان می دهد وگهگاهی هم گرگ و روباه و خرگوش نیز دیده می شوند.

تی داغی

ادامه نوشته

صنایع دستی روستای گرده

  صنایع دستی روستای گرده عبارتند از: جاجیم بافی-گلیم بافی- مسند بافی- فرش بافی و ورنی بافی که هنوز هم که هنوزه بانوان روستای گرده مشغول بافت صنایع دستی ذکر شده هستند.

جاجیم بافی

(عکس ارسالی از اقای منصور وظیفه)

تاریخچه روستای گرده

روستای گرده قدمت دیرینه ای دارد که تا حالا کسی نتوانسته است تاریخ پیدایش این روستا را پیدا کند. پیرمردها می گویند روستای گرده قبلا خیلی بزرگ بوده با جمعیت زیاد و تا حالا هفت بار ویران شده ودوباره اباد گشته . به هر حال وجود ۳ قبرستان قدیمی قدمت روستا را به قبل از اسلام می برد، قدیمیترین قبرستان معروف به گور قبری (با توجه به اینکه این قبر رو به قبله نیست و همچنین وسائلی همراه با مرده در قبر) در طرف شمال روستا و در دامنه کوه طی داغی واقع می باشد.

گرده منطقه ای است کوهستانی واقع در حاشیه ی غربی دریای خزر .روستای گرده در دامنه کوههای زاگرس بین مرز ایران وروسیه قرار دارد که قبل از اسلام بوده ودلمن نشین بوده اند گوزه لر مکانی بوده که در شرق گرده فعلی قرار داشته واز ان اسیاب وزیربنا ی خانه ها هنوز هم بجامانده است.گورستانی بنام سیدلرقبری در جنوب روستای فعلی واقع است که کسی از قدمت ان خبر ندارد.

بعضی ها می گویند این ابادی در زمان جنگ ایران وصفویان با عثمانی ویران شده وبعضی ها می گویند در جنگ ارامنه با مسلمانان در سال۱۲۵۵شمسی ویران شده وبه خرابه تبدیل گشته است.

نام روستا:

عده ای می گویند گرده به این علت نام گذاری شده که این منطقه در بن بست بوده و هر فراری یا سرکش یا مخالف تو این منطقه گیر می افتاده برای همین نام روستا را گذاشتند گرده (گیرده)

عده ای دیگر میگویند گرده به این علت گذاشته شده که این روستا گرد(دایره) بوده. عده ای دیگر می گویند به علت وجود پهلوانان زیاد تو این روستا گرده نام گذاری شده گر به معنای پهلوان

گر. [ گ َ ] (اِ) این کلمه اوستایی و بمعنی کوه است و در یسنا ۱ فقره ٔ ۱۴ و یسنا ۲ فقره ٔ ۱۴ و یسنا ۳ فقره ٔ ۱۶ و غیره آمده . در دو سیروزه ٔ کوچک و بزرگ در فقره ٔ ۲۸ زمین ایزد نیک کنش و کوه اوشیدرن و همه ٔ کوههای رفاهیت راستی بخشنده و فر کیانی مزدا آفریده یکجا ذکر شده است . در این هشت فقره کلمه ٔ گری (= گئیری در اوستا) از برای کوه استعمال شده که در پهلوی گر گویند… کیومرث را نیز در فارسی گرشاه یعنی پادشاه کوه نامند. (یشتها پورداود ج ۲ ص ۳۰۸).

گر درفرهنگ فارسی معین:

( ~ .) (اِ.) کوه .

گرده درلغت نامه دهخدا:

گرده . [گ َ دَ ] (اِخ ) دهی است از دهستان بخش نمین شهرستان اردبیل ، واقع در ۲۵هزارگزی شمال خاوری اردبیل و ۳هزارگزی شوسه ٔ اردبیل به آستارا. هوای آن معتدل است و ۶۴۹ تن سکنه دارد. آب آنجا از چشمه تأمین می شود. محصول آن غلات و حبوبات و شغل اهالی زراعت و گله داری و راه آن مالرو است . (از فرهنگ جغرافیایی ایران ج ۴).
نژاد مردم روستای گرده:
اکثریت طوایف گرده از باکو-شکی-شیروان-لریک(زوات) و از گنجه به این روستا نقل مکان کرده اند.
روستای  گرده دارای اب وهوایی معتدل وخنک می باشد که باغات این روستا زبانزد بوده وانواع میوه ها در این باغات به ثمر می نشیند که۱۶۰۰هکتار می باشد. ولی متاسفانه به خاطر کمبود اب وکم شدن باغداران به علت به صرفه نبودن این شغل چند سالی است که باغات روستای گرده در حال نابودی است که همت مسئولین را می طلبد.
روستای گرده در سال۱۳۶۰ بنا به پیشنهاد وزارت کشور به دهستان گرده ارتقاء یافت که روستای گرده مرکز این دهستان می باشد.دهستان گرده در بخش مرکزی شهر نمین می باشد.
دهستان گرده قبلا شامل۳۳ روستا بود که الان به ۱۸ روستا کاهش یافته است.
طبق اخرین سرشماری نفوس ومسکن روستای گرده با ۱۶۲ خانوار و جمعیت ۴۹۲ نفر می باشد لازم به ذکر است که حدود۸۵ خانوار از روستای گرده در شهر نمین و۸۰ خانوار درشهر اردبیل وبالای ۲۰۰ خانوار در شهر تهران زندگی می کنند.
کار مردم روستای گرده قبلا کشاورزی و باغداری ودامداری بوده که این امر به علت خشکسالی مردها وجوانان را مجبور کرده تا در مناطق مختلف مشغول کار دیگری باشند.
(انشاء الله از افراد سرشناس وچهره های ماندگار روستای گرده هم در اینده مطالبی را درج خواهیم کرد به امید خدا)
منابع: کتاب اقای ستوده وعزیزی ولغت نامه دهخدا ومعین و گفتگو با ریش سفیدان ودهیاری گرده

دیر امد اما بالاخره امد

حدود ۱۰ سالی است که خبر امدن گاز به روستا سر زبانها بود وهر مسئولی برای جلب اعتماد خبر از گاز رسانی می داد اما مردم دیگر به این اخبار عادت کرده بودند و باور نمی کردند اما گاز رسانی به روستای گرده وروستاهای اطراف زمانی عملی شد که به غیر از این منطقه تمام روستاهای شهر نمین از نعمت گاز برخوردار بودند . حدود یک ماهی است که مردم عزیز گرده به ارزوی چندین ساله خود رسیده واز نعمت گاز برخوردار شده واز بخاری نفتی و بشکه نفت و سرهاد عمو و سراصلان  کی نفت میاره؟ تمیز کردن لوله بخاری نفتی و…. راحت شدند. به هر حال دست مسئولین درد نکنه.

قابل توجه اهالی محترم: لطفاً توصیه های ایمنی را در خصوص گاز جدی بگیرید تا شاهد حوادث تلخی نباشیم مخصوصا کسانی که خودشان تهران هستند و پدر مادر پیرشان تو روستا زندگی میکنند. (انشاء الله)